|
|
|
|
|
|
|
|
|  | | |
|
| | |
| Türkiye Üniversite Tarihi Çıktı | |
| Prof. Dr. Emre Dölen tarafından hazırlanan ve beş cilt halinde yayınlanacak olan Türkiye Üniversite Tarihi serisinin ilk cildi Türkiye Üniversite Tarihi 1/ Osmanlı Döneminde Darülfünun (1863-1922) çıktı. Serinin ikinci cildi yolda... | |
| İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları Akademya başlığı altında pek çok kitap hazırladı. Yayınladığı kitaplar içinde Piyasa Ortamında Üniversiteler (Derek Bok), Her Türlü Aklın Ötesinde-Üniversitede İdeoloji İle Yaşamak (Ronald Barnett), Üniversitelerimiz ve Demokrasi (Toktamış Ateş) gibi kitaplar da olan yayınevimizin bu başlıktaki son yayını Türkiye Üniversite Tarihi (Emre Dölen).
Üniversitelerin araştırma ve eğitim faaliyetleri, yurtdışındaki üniversitelerden örnekler, “üniversite” kavramının taşıdığı ideolojik nitelik, son yıllarda kavramsal ve sosyal anlamda sarsıntıya girmiş olan üniversitelerin yeniden değerlendirilmesi gibi konular üniversite yayıncılığı alanında mühim bir yere sahip olan İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları’nın konuları arasında oldu.
Prof. Dr. Emre Dölen’in hazırladığı beş ciltlik Türkiye Üniversite Tarihi ise geçmişten bugüne üniversite konusuyla ilgili hem pek çok ipucu barındırıyor. Hem de bugün tartıştığımız konularla ilgili geçmiş deneyimler aracılığıyla yol gösterici bir nitelik taşıyor.
Türkiye’de gündemden hiç düşmeyen üniversite reformu, geçmişte “ıslahât” günümüzde de “reform” adı altında sürekli olarak tartışılan bir konu oldu. Dün bunları dayanak göstererek yapılan “tensikât” yani “tasfiyeler” ise reform gündeminin zorunlu sonuçlarıydı. Bugün ise ulaşılan noktada, toplumun üniversiteler konusunda beklentileri hâlâ karşılanamamış, tartışmalar ve uygulamalar bizleri bir uzlaşmaya değil adeta kısır bir güç çekişmesine götürmüştür.
Oysa günümüzde tartışılan üniversite sorunlarının temelinde ülkemizde varolan üniversite sisteminin nasıl kurulduğu, nasıl geliştiği ve hangi sorunları dünden bugüne taşıdığı yatmaktadır. Bunların ayrıntılı olarak bilinmemesi, vazgeçilmez gündem olan “reform” konusunda atılacak her adımı eksik bırakacak, sürekli olarak “reform” ile “tasfiye” kelimeleri yanyana gelecek, bunun sonucunda özgür ve özerk üniversite kavramı hayal olacaktır.
Türkiye’de üniversite tartışmalarının kökenlerine inmek, bugünün sorunlarını çözmeye çalışırken, geçmişin deneyimlerini olgusal olarak yorumlayıp, nesnel sonuçlar çıkarmak sorumlu her akademisyenin görevi olmalıdır. Bunları bilmeden yapılacak “akademik düzenlemeler” ya da gelip geçici siyasal dönemlerin dayattığı koşullara uygun olarak oluşturulan “merkezi-otoriter” yapılar, özgür üniversite kavramından da uzaklaşmayı getirecektir. Bu nedenle Türkiye’de Darülfünun’dan günümüze tüm üniversite tarihini bütünüyle ve ilk elden belgeleriyle değerlendirmek, bu deneyimleri üniversitelerimizin gelecek kuşaklarına aktarmak büyük önem kazanmaktadır.
İşte, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları olarak beş cilt halinde sunduğumuz Prof. Dr. Emre Dölen’in büyük bir emek sonucunda hazırladığı Türkiye Üniversite Tarihi, böyle bir ihtiyacın ürünü olarak doğdu. Kurulduğu günden bu yana akademik yayıncılığın sorumluluğunu tüm yanlarıyla yerine getiren yayınevimiz, kendini de bu sorunların ve tartışmaların içinde gördüğü için böyle bir yayını üniversite dünyamıza kazandırmaktan dolayı onur duymaktadır.
TÜRKİYE ÜNİVERSİTE TARİHİ
İÇİNDEKİLER
1.CİLT
OSMANLI DÖNEMİNDE DARÜLFÜNUN
(1863 – 1922)
İlk Darülfünun Girişimi . Darülfünun-ı Osmanî . Darülfünun-ı Sultanî .
Darülfünun-ı Şâhâne . Mekteb-i Tıbbıye-i Şâhâne . Tıp Fakültesi .
I. Dünya Savaşı ve Mütareke Döneminde Darülfünun . Darülfünun Grevi
EK’ler: Kanunlar . Nizamnameler . Belgeler .
Darülfünun Marşı . Öğrenci Bildirileri
2.CİLT
CUMHURİYET DÖNEMİNDE OSMANLI DARÜLFÜNUNU
(1922-1933)
Darülfünun’un Yeniden Yapılanması . Darülfünun’da Öğrenci Olayları ve Disiplin .
Darülfünun’da Fransız Müderrisler . Fakülteler .
Darülfünun Kütüphaneleri . Mali Yapı ve Bütçeler
EK’ler: Kararnameler . Darülfünun Talimatnameleri . Darülfünun Öğrenci Kavgaları .
Darülfünun Birliği Nizamnamesi . Tevhidi Tedrisat Kanunu .
Belgeler
3.CİLT
DARÜLFÜNUN’DAN ÜNİVERSİTEYE GEÇİŞ (TASFİYE VE YENİ KADROLAR)
Darülfünun’un Tasfiyesine Doğru . Albert Malche’ın Raporu ve Kanun Tasarısı .
Darülfünun’un İlgası . Tasfiyenin Başlaması .
Gidenler ve Kalanlar . Mülteci Alman Profesörlerin Gelişi .
Albert Einstein’ın Atatürk’e Mektubu Efsanesi
EK’ler: Tarih ve Yurtbilgisi Tedrisatının Millileşmesi .
İstanbul Darülfünunu’nun İlgasına İlişkin Kanun .
Yabancı Profesörlerle İlgili Kararnameler .
Ernst Hirsch, Fritz Neumark ile Fritz Arndt’ın Türk Vatandaşlığına Alınmasına İlişkin Kararname . Einstein’ın Başvekalete Yazdığı Mektup
4.CİLT
İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ
(1933-1946)
İstanbul Üniversitesi’nin Kuruluşu ve İlk Yılı .
Tıp Fakültesi ve Hukuk Fakültesi’nin Durumu .
İstanbul Üniversitesi’nin Yeniden Örgütlenmesi . İstanbul Üniversitesi’nin Yayınları .
Öğrenciler, Öğrenim Süreleri ve Verilen Diplomalar .
İstanbul Üniversitesi’nin İlk On Yılı . Kimya Öğretimi ve Alman Etkisi
EK’ler: İstanbul Üniversitesi ile İlgili Kanun, Karar ve Kararnameler .
İstanbul Üniversitesi Doçentlik, Asistanlık ve Staj Talimatnameleri .
İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi ve Ankara’da Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi’nin Kurulması
5.CİLT
ÖZERK ÜNİVERSİTE DÖNEMİ
(1946-1981)
Yüksek Ziraat Enstitüsü’nün Kurulması . Özerk Üniversite Dönemi ve Yeni Üniversite Kanunu . Tasfiyeler ve Olayların Başlaması . 147’ler Olayı . 1933 Reformu
EK’ler: Üniversiteler ile İlgili Kanunlar . 1961, 1971 ve 1982 Anayasaları ve Üniversiteler Kanunu . Güvenlik Soruşturmaları ve Bazı Nedenlerle Görevine Son Verilen Kamu Personeli
| |
|
|
|
|
|
