|
Hakkımızda
Basında İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları
Darülfünun'dan Günümüze Üniversite Yayıncılığı ve Yaşamı
Dünden Bugüne Türkiye'de Yayıncılık ve Üniversite Yayıncılığı
|
 |
|
|
Mütareke yıllarında ise öğretim üyelerinin bir kısmının Malta'ya sürülmesi Darülfünun'daki öğretimi aksatarak, kurumsal işleyişin gerilemesi sonucunu doğurdu. Bununla da yetinmeyen İstanbul hükümeti, Maarif Nazırı Ali Kemal Bey'in başlattığı siyasal tasfiyelerle Darülfünun'unun asıl işlevinden uzaklaşmasına yol açtı.
Darülfünun'da arada bir basılan ders kitaplarının dışında bir yayına ilk kez 1925'te basılan Fuat Köprülü'nün bir eseri ile başlanır. Ne var ki, bunun arkası gelmez ve 1933'teki Üniversite Reformu'na kadar özellikle yayın alanında bir durgunluk dönemi yaşanır.
Cumhuriyetle birlikte bilimsel ve idari özerkliği kavuşan İstanbul Darülfünun'u 31 Temmuz 1933'de kapatılarak, yerine İstanbul Üniversitesi kuruldu. Türkiye'de üniversite yayıncılığındaki köklü atılımlar da bundan sonra başladı. Bu dönemde ders kitaplarının basımına hız verildi. Özellikle bu yıllarda Nazi Almanyası'ndan kaçarak, Türkiye'de görev yapmaya başlayan öğretim üyelerinin üniversite yapmış oldukları anlaşmalarda "ders kitabı yazma zorunluluğu" getirilmesi yayın artışını sağladı. Aynı dönemde fakültelerin dergilerinin yanı sıra üniversite içinde kurulan bazı enstitülerin de dergi çıkarmaları akademik yayıncılık alanında önemli bir boşluğu doldurdu.
Buna rağmen üniversite özerkliğinin gerçek anlamda varolmayışı, bağımsız yayın için elverişli bir ortam yaratamadı. Bununla birlikte bu yıllarda yayımlanan İçtimaiyat Dergisi, Felsefe Arkivi, Meslek gibi yayınlar nispi bir canlanmayı getirerek, üniversite yayıncılığının çeşitlenmesini sağladı.
1940'lı yıllardan sonra Maarif Vekâleti'nin de bu alana girmesiyle Arkeoloji ve Etnografya, Türk Coğrafyası gibi dergiler, Ana İlim Eserleri Serisi adı altında ders kitapları yayınına başlandı.
Üniversitelerde yayıncılık alanında 1950'lerden sonra görülen bazı gelişmelere rağmen niteliksel bir değişim gözlenmez. 1960 öncesi ve sonrasında ders kitapları dışında bastığı kitaplar ve dergisiyle Siyasal Bilgiler Fakültesi (SBF) öne çıkan bir kurum oldu. Yine bu yıllarda kurulan gerek Türkçe gerekse yabancı dildeki kitap ve dergileriyle Ortadoğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ), Hacettepe Üniversitesi dikkati çekerken, eski kurumlar olan Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul ve Ankara üniversiteleri yayın yapan kurumlar oldu.
Bununla birlikte, ders kitapları dışında, öğretim üyelerinin doktora çalışmaları, araştırma ve inceleme eserlerini, konusunda uzman bilim adamlarının dilimize çevrilmiş çalışmalarını basan bu kurumların kitapları, topluma ve genel okura açılma kaygısı olmadığı için dar bir akademik çevrede kalarak, sadece konulara duyarlı aydınların ilgisini uyandırdı. SBF Dergisi, ODTÜ Gelişme Dergisi, İktisat Fakültesi Mecmuası gibi dergiler düzenli yayımlandıkları dönemlerde Türkiye'nin bilgi birikimine önemli katkıları oldu.
Nasıl Bir Üniversite Yayıncılığı ?
Bugün üniversite yayıncılığının geçmişe oranla önemsenmediğini, ikinci plana itildiğini söyleyebiliriz. Akademik çalışmaların sonucu olarak zaman zaman yurtdışında yayımlanan makale sayılarında belirgin artışlar olsa da akademik alanda hiçbir zaman arzu edilen düzeydeki yayın sayısına ulaşılamamıştır. Özellikle sosyal bilimler alanında Türkçe yayınların gelişmediği gözlenmektedir. Bunun yanı sıra düzenli yayın yapan bir üniversite de yok gibidir.
İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları tam da bu noktada uzun yıllardan beri eksikliği hissedilen bir alanda yayına başlamış bulunmaktadır. Akademik yayıncılığın kalıplarını aşmak, bu tür yayıncılığın alışılagelmiş soğuk yüzünü değiştirerek farklı yayın örnekleri vermek, piyasaya yönelik pazarlama ve dağıtım yöntemleriyle de yayın dünyamıza yeni bir alan açmak İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları'nın öncelikli hedefleri arasındadır.
Amaçladığımız akademik yayıncılık, Batı'da kökleşmiş üniversitelerin kurumları tarafından yapılmakta, bu kurumlar ders, referans vb. klasik yayın türlerinin yanı sıra gelişen teknolojinin getirdiği yayın çeşitlerini de geçmişten gelen deneyim ve birikimlerine dayanarak rahatlıkla kullanabilmektedirler. Bu üniversitelerin geçmişten gelen önemli bir yayıncılık geleneği vardır ki, bugün Oxford, Cambridge, Harvard gibi kurumlar akademik yayıncılığın temel ilkelerini belirlemek ve geliştirmekle tanınmaktadır. Bu kurumların yüzlerce yıl önce başlattıkları yayıncılık, sürec içinde izlemiş oldukları ilkeli akademik yayın politikası, giderek toplumun her kesiminin ilgi alanına seslenmelerini sağlayarak değişik yayın türlerine geçmelerini beraberinde getirmiştir. Batı'da bir çok üniversite yayınevinin başta elektronik yayıncılık gibi farklı yayın türlerinin en yetkin örneklerini vermesinin de esas nedeni sözünü ettiğimiz bilimsel ölçüt ve esaslardır.
İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları yayın politikasının amaçlarından biri de, bu bilimsel ölçütleri koruyarak "dışarıya açılabilmek", toplumun her kesiminden oluşan okur kitlesine yönelik popüler, elektronik, görsel vb. yayın türlerini gerçekleştirmektir.
Bugün Türkiye'de güvenilir, okurun desteği ile varolan, değişen çağın ve teknolojinin gereklerini yerine getirebilen bir yayıncılık yapmanın ortamı ağır da olsa oluşmaktadır. Belirli özellikleri ortaya çıkmış, toplumdaki kültürel ortama bağlı olarak biçimlenmiş bir yayıncılık tanımı artık ülkemizde de kendini göstermeye başlamıştır. Diğer yandan yaşanan son kriz yayıncılık sektörünü de büyük ölçüde etkilemiş olsa da bunun kendi koşulları içinde aşılacağına inanmak gerekir.
İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, sözkonusu edilen bu gerçeklerin bilincinde olarak başladığı yayın faaliyetinin birinci yılını doldururken, Türkiye'de akademik yayıncılık alanında yeni bir dönemi yeni bir anlayışı temsil ediyor.
İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları'nın 2001 kataloğunda yer alan kitaplar da, bu alandaki boşluğu doldurmaya aday olan ve yayınevimiz tarafından yayın programına alınmış ekonomiden, siyasete, antropolojiden, medyaya kadar pek çok alanda akademik yayıncılığın iyi örneklerinin verildiğini göstermektedir.
Önceki Sayfa | 1 | 2 | 3 | 4
|
|
